Marek Nowakowski — Górą Edek
W jakim celu autor nawiązuje w swoim tekście do innego utworu literackiego? Omów zagadnienie na podstawie opowiadania Górą Edek Marka Nowakowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Wskazówki do odpowiedzi
Nawiązanie do Tanga Mrożka, Edek jako symbol brutalnej siły, intertekstualność.
Jak skonstruować odpowiedź
- Teza (1-2 zdania): sformułuj jednoznaczną odpowiedź na pytanie
- 3-4 argumenty z lektury: każdy oparty na konkretnym fragmencie lub scenie
- Kontekst: porównaj z innym dziełem (inna epoka, autor lub rodzaj literacki) - to wymóg CKE
- Wniosek: wróć do tezy, podsumuj 1-2 zdaniami
- Czas: staraj się mówić 5-8 minut na to zadanie (z 10 minut całego monologu)
Wzorzec odpowiedzi maturzysty
W opowiadaniu „Górą Edek" Marka Nowakowskiego autor celowo nawiązuje do dramatu „Tango" Sławomira Mrożka, aby pokazać, jak brutalna siła i prymitywizm triumfują nad kulturą i intelektem w społeczeństwie powojennym. To nawiązanie nie jest przypadkowe – służy pogłębieniu krytyki rzeczywistości PRL-u i ukazaniu mechanizmów degradacji wartości w świecie, gdzie liczy się tylko siła fizyczna i umiejętność przystosowania się do patologicznych zasad. Zacznę od omówienia samego nawiązania intertekstualnego. Nowakowski wprost przywołuje postać Edka z „Tanga" Mrożka, czyniąc go symbolem brutalnej siły, która przejmuje władzę nad światem inteligencji. W „Tangu" Edek to prymitywny siłacz, który ostatecznie zabija głównego bohatera Artura i przejmuje kontrolę nad rodziną, reprezentując zwycięstwo barbarzyństwa nad próbami przywrócenia porządku i wartości. U Nowakowskiego Edek staje się imieniem własnym, które narrator nadaje każdemu, kto reprezentuje ten typ osobowości – prostackiego, agresywnego, pozbawionego skrupułów człowieka, dla którego liczy się tylko pięść i umiejętność zastraszenia innych. Narrator mówi wprost, że „Edków jest wielu" i że to oni rządzą światem ulicy, więzienia, a właściwie całym społeczeństwem. To nawiązanie pozwala Nowakowskiemu osadzić swoją opowieść w szerszym kontekście kulturowym – pokazuje, że diagnoza Mrożka dotycząca upadku wartości i triumfu prymitywizmu sprawdziła się w realnym życiu PRL-u. Drugi argument dotyczy funkcji tego nawiązania w…
Pełna wzorcowa odpowiedź zawiera tezę, 3 argumenty z konkretnymi cytatami z lektury, kontekst porównawczy z drugiego utworu i wniosek. Pisana na poziomie maturzysty 28+/30 - gotowy szablon do nauki.
Wzorcowe Pakiet = wszystkie 76 wzorców + PDF do druku, bez AI sesji.
Matura 79 zł = AI komisja (egzamin głosowy z oceną) + wszystkie wzorce + generator pytań niejawnych.