3 pytania jawne CKE na maturze ustnej z języka polskiego 2026.
Kompendium lektury · 688 słów
Co musisz wiedzieć o lekturze
Jan Parandowski — Mitologia (cz. I Grecja) — kompendium maturalne Mitologia Jana Parandowskiego to dzieło z pogranicza literatury pięknej i popularnonaukowej, które w przystępny sposób wprowadza czytelnika w świat greckich mitów i legend. Autor nie ogranicza się do suchego referowania faktów, lecz opowiada o bogach, herosach i mitycznych wydarzeniach z literackim wdziękiem, czyniąc starożytne opowieści żywymi i fascynującymi. Książka powstała w 1924 roku i przez dziesięciolecia służyła jako podręcznik do poznawania antyku, łącząc erudycję z umiejętnością narracji. Głównym motywem przewijającym się przez całe dzieło jest antropomorfizm bogów greckich. Parandowski pokazuje, że olimpijscy władcy, choć nieśmiertelni i potężni, posiadają ludzkie uczucia, słabości i wady. Zeus zdradza Herę, Posejdon kieruje się gniewem, Afrodyta ulega namiętnościom. Ta humanizacja bóstw stanowi klucz do zrozumienia greckiej religijności – bogowie są odbiciem ludzkiej natury, tylko w powiększeniu. Motyw ten pozwala dostrzec, że mitologia była dla Greków sposobem oswajania świata i nadawania sensu jego tajemnicom. Kolejnym istotnym wątkiem jest heroizm i jego ambiwalencja. Herakles, Tezeusz, Perseusz czy Jazon to postacie niezwykłe, obdarzone nadludzką siłą lub sprytem, ale ich czyny nie zawsze są jednoznacznie pozytywne. Herakles w szale…
Poświęcenie się w imię wyższych wartości. Omów zagadnienie na podstawie Mitologii (cz. I Grecja) Jana Parandowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Wskazówki
Prometeusz, Dedal i Ikar — poświęcenie vs hybris, odwołaj do romantyzmu lub współczesności.
Problematyka winy i kary. Omów zagadnienie na podstawie Mitologii (cz. I Grecja) Jana Parandowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Wskazówki
Hybris, Prometeusz, Syzyf, Tantalos, Niobe — kara bogów za pychę, porównaj ze Zbrodnią i karą.
Miłość silniejsza niż śmierć. Omów zagadnienie na podstawie Mitologii (cz. I Grecja) Jana Parandowskiego. W swojej odpowiedzi uwzględnij również wybrany kontekst.
Wskazówki
Orfeusz i Eurydyka, Alcestis, miłość pokonująca granice, porównaj z Romeem i Julią.